Private key và seed phrase là hai khái niệm bảo mật cực kỳ quan trọng trong crypto. Với người mới, có thể hiểu private key là khóa riêng tư dùng để kiểm soát một địa chỉ ví, còn seed phrase là bộ từ khôi phục có thể tạo lại toàn bộ ví hoặc nhiều private key liên quan.
Nếu để lộ private key hoặc seed phrase, người khác có thể kiểm soát tài sản của bạn. Vì vậy, đây là phần người mới bắt buộc phải hiểu trước khi tự quản lý ví crypto.
Private key là gì?
Private key là khóa riêng tư dùng để ký giao dịch và chứng minh quyền kiểm soát tài sản trên blockchain. Ai có private key có thể chuyển tài sản từ địa chỉ ví tương ứng.
Private key thường là một chuỗi ký tự dài. Người dùng thông thường ít khi thao tác trực tiếp với private key nếu dùng ví hiện đại.
Seed phrase là gì?
Seed phrase là bộ từ khôi phục, thường gồm 12 hoặc 24 từ, được ví tạo ra khi bạn thiết lập ví mới. Seed phrase có thể dùng để khôi phục ví nếu mất điện thoại, máy tính hoặc thiết bị ví.
Seed phrase thường có quyền khôi phục nhiều địa chỉ ví trong cùng một ví. Vì vậy, nó cực kỳ nhạy cảm.
Private key và seed phrase khác nhau thế nào?
Private key thường kiểm soát một địa chỉ ví cụ thể. Seed phrase là nguồn khôi phục toàn bộ ví và có thể tạo ra nhiều private key.
Có thể hiểu private key giống chìa khóa của một ngăn tủ, còn seed phrase giống chìa khóa tổng để khôi phục cả bộ tủ. Cả hai đều phải giữ bí mật.
Vì sao không được chia sẻ seed phrase?
Nếu ai đó có seed phrase, họ có thể khôi phục ví của bạn trên thiết bị khác và chuyển tài sản đi. Không cần mật khẩu ví cũ nếu seed phrase đã bị lộ.
Không có dự án, sàn, ví, admin, support hoặc airdrop hợp pháp nào cần seed phrase của bạn. Nếu website yêu cầu seed phrase, đó là dấu hiệu lừa đảo nghiêm trọng.
Lỗi phổ biến của người mới
Nhiều người mới chụp ảnh seed phrase, lưu trong Google Drive, gửi qua Messenger, Telegram hoặc nhập vào website giả. Đây là các lỗi rất nguy hiểm.
Một lỗi khác là nghĩ mật khẩu ứng dụng ví đủ để bảo vệ tài sản. Thực tế, seed phrase mới là thông tin khôi phục quan trọng nhất.
Cách lưu an toàn hơn
Hãy ghi seed phrase ra giấy hoặc vật liệu bền, cất ở nơi riêng tư, tránh nước, lửa và người lạ. Không lưu seed phrase trên thiết bị kết nối internet nếu không hiểu rủi ro.
Với tài sản lớn, có thể tìm hiểu ví lạnh, chia nhỏ ví và quy trình sao lưu an toàn hơn.
Câu hỏi thường gặp
Seed phrase có phải private key không?
Không giống hoàn toàn. Seed phrase có thể tạo ra nhiều private key.
Mất seed phrase thì sao?
Nếu mất seed phrase và không còn thiết bị ví đang truy cập, tài sản có thể không khôi phục được.
Có nên nhập seed phrase vào website không?
Không. Đây là hành vi cực kỳ nguy hiểm.
Tóm tắt nhanh
Private key là khóa riêng tư kiểm soát một địa chỉ ví. Seed phrase là bộ từ khôi phục có thể tạo lại ví và nhiều private key. Cả hai tuyệt đối không chia sẻ.
Checklist cho người mới
1. Không chia sẻ seed phrase; 2. Không chụp ảnh seed phrase; 3. Không lưu cloud; 4. Ghi ra giấy và cất an toàn; 5. Không nhập vào website; 6. Dùng ví phụ khi thử DApp
Cảnh báo rủi ro
Lộ seed phrase hoặc private key có thể khiến tài sản bị chuyển đi và gần như không thể lấy lại. Không nhập seed phrase vào website lạ.
Bài liên quan nên đọc tiếp
Ví crypto là gì?; Seed Phrase là gì?; Private Key là gì?; Phishing là gì?; Hot Wallet là gì?; Cold Wallet là gì?
